آتروفی واژن چیست؟

آتروفی واژن، نازک شدن دیواره های واژن است که به دلیل کاهش سطح استروژن ایجاد می شود که این معمولاً پس از یائسگی رخ می دهد. یائسگی معمولاً در زنان بین 45 تا 55 سال رخ می‌دهد که تخمدان دیگر تخمک آزاد نمی کند؛ یائسگی دوره های قاعدگی را متوقف می کند. زنی یائسه است که 12 ماه یا بیشتر پریود نشده باشد.زنان مبتلا به آتروفی واژن بیشتر در معرض عفونت های مزمن واژن و مشکلات عملکرد ادرار هستند. آتروفی واژن می تواند رابطه جنسی را دردناک کند.

 

علائم آتروفی واژن

در حالی که آتروفی واژن یک مشکل معمول بین زنان است، فقط 20 تا 25 درصد از زنان برای این منظور به پزشک مراجعه می کنند. در برخی از زنان، علائم در دوران یائسگی یا سالهای منتهی به یائسگی رخ می دهد. در سایر زنان ، علائم ممکن است تا سالها بعد و حتی هرگز ظاهر نشود.

علائم آتروفی واژن می تواند شامل موارد زیر باشد:

نازک شدن دیواره های واژن

کوتاه شدن و سفت شدن کانال واژن

کمبود رطوبت واژن (خشکی واژن)

سوزش واژن (التهاب)

لکه بینی بعد از مقاربت

ناراحتی یا درد در هنگام مقاربت

درد یا سوزش با ادرار

عفونت های ادراری مکرر

بی اختیاری ادرار (نشت غیر ارادی)

 

دلایل آتروفی واژن

علت آتروفی واژن کاهش استروژن است. بدون استروژن، بافت واژن نازک و خشک، شکننده‌تر و به راحتی زخمی می شود. کاهش استروژن می تواند علاوه بر یائسگی در زمان های دیگری نیز رخ دهد ، از جمله:

در دوران شیردهی

پس از برداشتن تخمدان (یائسگی جراحی)

بعد از شیمی درمانی برای درمان سرطان

بعد از پرتودرمانی لگن برای درمان سرطان

بعد از هورمون درمانی برای درمان سرطان پستان

فعالیت منظم جنسی به سلامت بافت واژن کمک می کند. یک زندگی جنسی سالم همچنین به نفع سیستم گردش خون است و سلامت قلب را بهبود می بخشد.

 

عوامل خطر برای آتروفی واژن

برخی از خانم‌ها بیشتر از دیگران به آتروفی واژن مبتلا می شوند. زنانی که هرگز از طریق واژن زایمان نکرده اند نسبت به زنانی که نوزاد خود را از طریق واژن زایمان می کنند مستعد آتروفی واژن هستند.

سیگار کشیدن گردش خون را مختل می کند، از واژن و سایر بافت‌ها اکسیژن می گیرد. نازک شدن بافت در جایی اتفاق می افتد که جریان خون کاهش یا محدود شود. سیگاری‌ها همچنین کمتر به استروژن درمانی به شکل قرص پاسخ می دهند.

 

عوارض بالقوه آتروفی واژن

آتروفی واژن خطر ابتلا به عفونت های واژن در زن را افزایش می دهد. آتروفی باعث ایجاد تغییراتی در محیط اسیدی واژن می شود و رشد باکتری‌ها و موجودات دیگر را آسان می کند.

همچنین خطر آتروفی سیستم ادراری (آتروفی دستگاه ادراری تناسلی) را افزایش می دهد. علائم مرتبط با مشکلات دستگاه ادراری مربوط به آتروفی شامل ادرار مکرر یا فوری تر یا احساس سوزش در هنگام ادرار است. برخی از خانم‌ها همچنین ممکن است بی اختیاری ادراری داشته و بیشتر دچار عفونت ادراری شوند.

تشخیص آتروفی واژن

اگر مقاربت جنسی حتی با استفاده از چرب کننده‌ها دردناک است، فوراً باید به پزشک مراجعه کرد. در صورت بروز خونریزی غیرمعمول از واژن ، ترشح ، سوزش یا احساس درد نیز باید به پزشک مراجعه کرد.پزشک در مورد سوابق سلامتی بیمار و همچنین زمان پریود شدن، سابقه ابتلا به سرطان و استفاده از برخی داروها و …سوالاتی می پرسد؛

پزشک همچنین ممکن است دستگاه تناسلی بیمار را از نظر علائم فیزیکی آتروفی بررسی کند، علائمی مانند:

پوشش واژن کم رنگ ، صاف و براق

از دست دادن قابلیت ارتجاعی

موی عامیانه پراکنده

دستگاه تناسلی خارجی نازک و نازک

کشش بافت پشتیبانی رحم

افتادگی اندام لگن (برجستگی دیواره های واژن)

پزشک ممکن است آزمایش های زیر را تجویز کند:

معاینه لگن

تست اسمیر واژن

تست اسیدیته واژن

آزمایش خون

آزمایش ادرار

 

درمان آتروفی واژن

با درمان آتروفی واژن بیمار می تواند سلامت واژن و کیفیت زندگی خود را بهبود ببخشد. درمان می تواند بر روی علائم یا علت اصلی آن متمرکز شود. همچنین مرطوب کننده های بدون نسخه یا روان کننده های پایه آب می توانند به درمان خشکی کمک کنند.

اگر علائم شدید باشد، پزشک ممکن است درمان جایگزینی استروژن را توصیه کند. استروژن قابلیت ارتجاعی واژن و رطوبت طبیعی را بهبود می بخشد. معمولاً فقط در عرض چند هفته موثر واقع می شود. استروژن را می توان به صورت موضعی یا خوراکی مصرف کرد.

 

جمعیت زنانی که رو به میانسالی میروند رو به افزایش است. از طرفی در جامعه کنونی به علت افزایش مشکلات و استرس‌ها، میانگین سن یائسگی در خانم‌ها رو به کاهش است. آتروفی واژن پیش رونده بوده و تاثیر منفی روی زندگی افراد می گذارد. علاوه بر بحث درمانی ،تقاضای جراحی های زیبایی در خانم های سنین مختلف روبه افزایش است.

در مرکز اورولوژی مهراد علایم ناشی از آتروفی که توسط لیزر مونالیزا (Monalisatouch) قابل درمان است:

  • خشکی واژن
  • سوزش واژن
  • خارش دستگاه تناسلی
  • سوزش در هنگام ادرار
  • فوریت در دفع ادرار
  • عفونت های مکرر مجاری ادراری
  • خونریزی خفیف بعد از نزدیکی
  • کاهش نرمی واژن در حین نزدیکی
  • شل شدن کانال واژن